Focussen

 

Focussen

Wat is focussen?

Focussen is een filosofie die in de jaren 80 ontwikkeld is door Eugene Gendlin, een Amerikaans psycholoog en filosoof. Hij onderzocht de reden waarom sommige van zijn cliënten meer vooruitgang boekten tijdens psychotherapie dan anderen. Vanuit zijn verworven inzichten ontwikkelde hij een methode die cliënten helpt bij het anders leren omgaan met klachten en moeilijkheden in hun leven. Deze methode noemde hij focussen.

Kortfilm: Omgaan met emoties

 

Bij jezelf aanwezig zijn zoals een goede vriend:

Een basisstap bij focussen is het ontwikkelen van een vriendelijke attitude tegenover jezelf zoals een goede luisteraar zou hebben. Door deze wijze van zijn bij jezelf toe te laten ontstaat er soms reeds rust en innerlijke ruimte, zelfs als de situatie feitelijk niet veranderd. Mensen die mindfulness beoefenen of een andere vorm van meditatie, kennen mogelijk dit gevoel.

Eigen aan het focussen is dat men ervan uit gaat dat het lichaam drager is van informatie. Het lichaam draagt als het ware ganse situaties met zich mee. Elk probleem heeft talloze aspecten die men niet als geheel expliciet in zijn geest kan hebben maar die men wel kan voelen. Dit noemt men de felt sense.

Soms zijn deze gevoelens vaag en al zo lang op de achtergrond aanwezig dat we er ons niet meer bewust van zijn. Zo beschouwen we het bv. als normaal dat we altijd die krop in onze keel met ons meedragen. We schenken er bijgevolg dan ook geen verdere aandacht aan. In andere gevallen hangen deze lijfelijke ervaringen wel duidelijk samen met bepaalde situaties. Denk bv. maar eens aan de krop in je keel die opkwam tijdens of na dat bepaald telefoontje, of de druk op je borst die steeds weer opkomt bij die bepaalde mensen, of de onrust die je voelt in de winkel omdat je weet dat je iets vergeten bent en je niet meer weet wat.

Focussen nodigt uit om even stil te staan.

Met focussen leer je de situatie in zijn geheel te benaderen en even stil te staan bij jezelf. Het gaat dan om de vraag hoe voelt dat alles? Wat doet de gehele situatie met mij? Op die manier kom je bij de body sense van het geheel. Focussen is het zich een felt sense laten vormen. Het is een toelaten, vanuit een verwelkomende accepterende houding voor wat er komen kan.

Als ik even stil sta bij de krop in mijn keel kom ik er misschien achter dat het telefoontje inhoudelijk correct was maar dat de toon waarop gesproken werd voor mij niet klopte. Dit inzicht bevrijdt me van de krop en geeft me de mogelijkheid te kiezen hoe ik hier in de toekomst mee wil omgaan.

Every bad feeling is potential energy toward a more right way of being if you give it space to move toward its rightness.( Gendlin)

Ook kan ik al focussend stil staan bij lijfelijke ervaringen en gewaarwordingen die al lang ( lastig of niet) op de achtergrond sluimeren.  Terwijl ik hierbij stil sta openen er zich soms oude en onverwerkte ervaringen, verhalen, emoties,… aan de focusser. Op die momenten krijgt de focusser de kans om vanuit een veilig kader en binnen een veilige relatie in het hier en nu op een diepe en doorleefde laag oude en onverwerkte situaties uit het verleden te verkennen en eventueel te verwerken. Het opkomen van beelden, emoties of  is steeds opnieuw verrassend en veronderstelt een open, nieuwsgierige en geduldige houding.

De focusser kan ook een oude situatie kiezen en mee naar binnen nemen. In dit geval is de situatie niet verrassend maar gaat men kijken naar hoe het lichaam de situatie met zich meedraagt. Deze manier van werken kan helpend zijn bij mensen die piekerend en analyserend oude situaties benaderen. Het focussen helpt dan om de beleving te verdiepen en de situatie van daaruit te verkennen.

Om de soep te ruiken hoef je je neus er niet in te steken! ( Gendlin)

Binnen de methodiek van het focussen word veel aandacht besteed aan het bieden van een veilig kader en een juiste verhouding ten aanzien van de gevoelens. Mensen die te weinig ervaren en te oppervlakkig spreken worden geholpen dichter bij hun beleving te komen. Mensen die eerder te dicht op hun beleving zitten en overspoeld worden, worden geholpen om vanop een veiligere afstand contact te maken met hun beleving. Focussen helpt de beleving te verdiepen en zowel een te overspoelde of te afstandelijke wijze van ‘aanwezig zijn bij’ op te merken en bij te sturen.

Waarom zou ik leren focussen?

Er zijn meerdere redenen om te leren focussen. Je kan leren focussen als je:

  • zoekt naar een manier om rust te leren voelen in tijden van onrust
  • je beleving wil verdiepen en intenser in het leven wil staan
  • je verdieping zoekt in je eigen leven
  • je op zoek bent naar meer veerkracht
  • reeds een vorm van meditatie volgde en er niet in slaagt om alleen aan de slag te gaan ( focussen doe je met twee)
  • wil leren omgaan met overspoelende gevoelens
  • een manier zoekt om innerlijk ruimte te maken
  • je handvaten wil om meer vat te krijgen op je eigen leven ( en lijden)
  • je de signalen die je lichaam je geeft wil leren begrijpen
  • je wil leren luisteren naar innerlijke grenzen
  • je wil her-connecteren met je eigen innerlijke weten.

Hoe lang duurt het vooraleer ik kan focussen?

Het leren van focussen vergt zoals elke vaardigheid oefening, vaak ook omdat diepgewortelde gewoonten van omgaan met zichzelf moeten overwonnen worden. Sommige mensen leren het snel, andere traag, soms kost het weken of maanden. Eenmaal men het kan, gaat het proces vanzelf en moet men het niet meer opdelen in stappen. ( Gendlin, 1978b)

Ik volg reeds psychotherapie bij iemand anders?

Focussen kan aanvullend naast een bestaande therapie aangeboden worden. Je kan dan individueel aangepast en op maat ervaren hoe focussen werkt.

Heb je minder afstemming nodig, dan kan je je aansluiten bij een focusing training niveau 1-4. Hiertoe wordt eerst een intake gesprek afgenomen.